Ömer Fethi Gürer, Kasaba Giderek Et Fiyatlarını Araştırdı: “Et Tüketimi Düşük Olmasına Rağmen Fiyatlar Artmaya Devam Ediyor.
(ANKARA) – CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, et tüketiminin düşük olmasına rağmen fiyatların artmaya devam ettiğini vurgulayarak, “2010 yılında kilosu 12 lira olan et, bugün raflarda 800 lirayı buldu. Ahır masrafları düşmeden, yem fiyatları durmadan, küçük aile tipi hayvancılığı yapanlar korunup desteklenmeden bu meseleler çözülemez. İktidar süreci yönetemediği için et tüketmek dahi sıkıntıya dönüştü” dedi.
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, kasap İsmail Güçlü’yü ziyaret ederek et fiyatlarını kıymetlendirdi. Et fiyatlarının son vakitlerde tekrar yükselişe geçtiğini belirten Gürer, bu artışın üreticiyi ve vatandaşı güç duruma soktuğunu vurgulayarak, şunları söyledi:
“Ramazan öncesi sakin görünen fiyatlar, son günlerde Türkiye genelinde arttı. Vatandaş artık eti gramla alıyor. Girdi maliyetlerindeki artış et fiyatlarına yansıdı. Kasap arkadaşlarla konuştuğumda, ‘Nakliye masrafı var, elektrik masrafı var, kira masrafı var, personelliği var’ diyorlar. Kendilerine nazaran haklılar. Hayvancılık yapanlar da ‘Yem fiyatları daima artıyor’ diye şikayet ediyor. Dövizdeki oynaklık, yem fiyatlarını da yükseltiyor. Vatandaşta, ‘Gelirimiz düşüyor. Artırımlar karşısında dayanacak hal kalmadı’ diyor.”
“Kur yükseldikçe yem fiyatları artıyor”
Kasap İsmail Güçlü ise üreticinin en büyük sıkıntısının yem fiyatları olduğunu vurgulayarak, şunları söyledi:
“Kur yükseldikçe yem fiyatları artıyor. Tonajlı sipariş gelince canlı hayvanın fiyatı da anında yükseliyor. Böylelikle vatandaşın alım gücü düşüyor. Et ve Süt Kurumu’ndan gelen hayvanların hiçbiri piyasaya dağılmıyor aslında. Göstermelik aşikâr bir ölçü, aşikâr vatandaşa veriliyor. Kuyruk oluşuyor, 50-100 kişilik. O etler stoklarla sonlu; bir kilo, iki kilo veriliyor. Hiçbiri esnafa gitmiyor. Muhakkak başlı firmalar, beşerler alıp çıkıyor.
“Türkiye’nin en büyük banknotu 200 TL, 1 kilo tavuk kanat etmiyor”
Niğde’de dana yağsız kıyma 600 lira, az yağlısı 500 lira. Kuzu-dana karışık 650 lira. Dananın kesim fiyatı bir hafta evvel 375-390 liraydı, artık 435 lira. Pirzola 800 liraya çıktı, pirzola artık bayağı lüks oldu. Biftek 750 lira, dana kıyma 500 liraya yükseldi. Kuzu kuşbaşı 575 liradan 700 liraya çıktı. Yani 1 kilo kuşbaşı, bir günlük yevmiyeye eşit. Çorbalık kemiğin kilosu 100 lira. Evvelden 100 liraya 1 kilo et alınırdı, artık 1 kilo kemik alınabiliyor. Kırmızı ete artırım gelince tavuğa talep artıyor, bu sefer ona da artırım geliyor. Şu anda tavuğun kilosu 125 lira, daha evvel 100 liraydı. Kanat ise 200 liradan fazla. Türkiye’nin en büyük banknotu 200 TL, 1 kilo tavuk kanat etmiyor.
“Kendi üretimimizi yapmalı mera hayvancılığına dönmeliyiz”
Dışarıdan hayvan getirmek tahlil değil. Kendi üretimimizi yapmalı, mera hayvancılığına dönmeliyiz. Büyükbaş hayvanlar kapalı beside 1 yıl besleniyor. Üretici sabah 5’te kalkıp yemini veriyor, suyunu veriyor, altını temizliyor. Büyük emek var. Fakat artık kar marjı da kalmadı. Kışın onlarca üreticinin koyunu, kuzusu öldü. Devlet belirli bir düzenleme yaparsa, fiyatlar düşer. Üretim zincirini kendimiz karşılarsak fiyatlar düşer. Gayret ederlerse olur.”
“Et tüketimi düşük düzeylerde olmasına rağmen fiyatlar artmaya devam ediyor”
Hayvancılık siyasetlerini eleştiren Gürer, şunları söyledi:
“Ülkemizde kişi başına düşen et ortalaması, OECD ve Avrupa Birliği ortalamasının gerisinde kalırken, savaştaki Ukrayna’nın dahi altında yer alıyoruz. Buna karşın, et tüketimi düşük düzeylerde olmasına rağmen fiyatlar artmaya devam ediyor.
İlk et ve hayvan ithalatı 2010 yılında başladı. Her bakan, üç yılda ithalatın sona ereceğini söyledi lakin 2010-2025 yılları ortasında toplamda 10 milyon ithal hayvan getirildi ve yaklaşık 12 milyar dolar yurt dışına aktarıldı. İthalat tahlil olmadı, yanlış hayvan siyasetleri ithalatçı lobiyi zenginleştirdi.
2010 yılında kilosu 12 lira olan et, bugün raflarda 800 lirayı buldu. Ahır sarfiyatları düşmeden, yem fiyatları durmadan, küçük aile tipi hayvancılığı yapanlar korunup desteklenmeden bu problemler çözülemez. İktidar süreci yönetemediği için et tüketmek dahi meseleye dönüştü.
2025 yılının Ocak ve Şubat aylarında gerçekleştirilen ithalat dataları, hayvancılık dalındaki dışa bağımlılığımızı gözler önüne serdi. Ocak ayında 41 bin 591 ton yükünde, 136 bin 50 baş büyükbaş hayvan ithal edilirken, bu ithalat için 214 milyon 150 bin dolar ödendi. Şubat ayında ise 28 bin 746 ton tartısında, 102 bin 98 baş büyükbaş hayvan ithalatı gerçekleştirildi ve maliyeti 154 milyon 364 bin dolar oldu.
“Yılın birinci iki ayında et ve canlı hayvan için 485 milyon 142 bin dolar ithalat masrafı oluştu”
Aynı periyotta, 12 bin 393 ton kemikli ve kemiksiz et ithalatı için toplamda 81 milyon 314 bin dolar ödeme yapıldı. Ocak ayında 7 bin ton et ithalatına 46 milyon dolar, Şubat ayında ise 5.282 ton karkas et ve 47 ton kemiksiz et ithalatına 35 milyon 314 bin dolar harcandı. Böylece yılın birinci iki ayında toplamda et ve canlı hayvan için 485 milyon 142 bin dolar ithalat masrafı oluştu.”