Samsun’da Kızılırmak Deltası’nda bulunan Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Kuş Halkalama İstasyonu’nda yaklaşık 600 gün evvel halkalanan Kızılgerdan kuşu Romanya’daki Agigea (Açıçay) İstasyonu’nda ağlara takıldı.
Kızılırmak Deltası Kuş Halkalama İstasyonu’nda 29 Ekim 2023 tarihinde yakalanan ve üzerine ‘TR’ kodlu halka takılan Kızılgerdan kuşu, 27 Mart 2025 tarihinde Samsun’dan kuş uçuşu 665 kilometre uzakta bulunan Romanya’daki Agigea Halkalama İstasyonu’ndaki ağlarda bulundu.
Romanya’daki vazifeliler, OMÜ Ornitoloji Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Kiraz Erciyas Yavuz ile irtibata geçerek, kuşun yakalandığını bildirdi.
Prof. Dr. Yavuz, AA muhabirine, Kızılgerdan kuşlarıyla ilgili kâfi araştırma olmadığı için halkalama ve göç araştırmaları yapılmadan evvel Türkiye‘de yerli olduğu ve yalnızca irtifa göç yaptığının düşünüldüğünü hatırlattı.
“Göç atlasına nazaran Kuzey Avrupa’dan Akdeniz’e kadar indiği oluyor. Türkiye‘nin kuzeyinden, Türkiye‘nin güneyine kadar ya da Afrika’ya kadar, Karadeniz’den Türkiye‘ye kadar indiği oluyor. Bizim de halkaladığımız bir Kızılgerdan 600 gün sonra kuş uçuşu 665 kilometre uzaklıktaki Romanya’da bir halkalama istasyonunda tekrar yakalandı. Orada ölçümleri alındı. Bizim ölçümlerimizle tıpkı benzerlik gösterdiği görüldü. Orada da yeniden birebir bizim yaptığımız üzere kanat, kuyruk ölçümü, yük, yağ değişimi skorları alındı. Bu biçimde bizim halkaladığımız kuşlar diğer ülkelerde tekrar yakalanabiliyor. Böylece biz kuşun hangi göç güzergahını izleyerek nerelerde kışladığı, nerelerde konakladığı, nerelerde ürediğiyle ilgili bilgiler toplayabiliyoruz. Ömür döngüsünün bir modülünü öğrenebiliyoruz.”
Avrupa Kuş Halkalama Birliği halkalamayla ilgili bağlantı ağı oluşturuyor
Prof. Dr. Yavuz, halkaların bir verici olmadığını lakin üzerinde “TR” kodlu bir kimlik numarası olduğunu belirterek, “O kimlik numarası bize kuşun nerede, hangi vakitte, kim tarafından halkalandığı bilgisini veriyor. Türkiye Kuş Halkalama Programı yürütücülüğü Tabiat Muhafaza ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştiriliyor ve doğal olarak Avrupa Kuş Halkalama Birliğinin bir üyesi. Bu birlik sayesinde dünyadaki bütün halkalama programları ve halkalama istasyonları ortasında oluşan bağlantı ağı sayesinde biz de öteki istasyonlarla irtibat ve bilgi alışverişinde bulunuyoruz. Kuşun nerede hangi tarihte halkalandığı, nerede hangi tarihte bulunduğu, kim tarafından hangi şartlarda bulunduğu bilgilerini içeren bir geri bildirim raporu oluşturuluyor. Orada hangi tarafta, kaç kilometre aralık kat ettiği ve kaç gün sonra tekrar yakalandığı bilgilerini elde edebiliyoruz.” diye konuştu.
“Özür dileriz, kuşunuzu yedik”
Bazen halkalanan kuşların geri bildirimleriyle ilgili üzücü dönüşler aldıklarını da belirten Prof. Dr. Yavuz, özellikle Kıbrıs ve Lübnan’da kuşların vuruldukları, öldürüldükleri bilgilerini aldıklarını aktardı. Yavuz, Lübnan’dan gelen bir geri bildirimde öldürülen bir Karabaşlı ötleğen kuşuna dair gelen iletide “Özür dileriz, kuşunuzu yedik” sözlerinin yer aldığını kelamlarına ekledi.
Reklamdır
