Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından arka arda yapılan ihtarların akabinde tarım bölgelerinde yaşanabilecek muhtemel riskler gündeme gelirken, bilhassa zirai don tehlikesi son gelişmelerin akabinde merak konusu oldu. Hava sıcaklıklarının birdenbire düşmesiyle birlikte üreticiler ve çiftçiler, “Zirai don nedir, kaç derecede olur?” sorularına cevap aramaya başladı. Tarım eserlerini tehdit eden bu tabiat olayıyla ilgili bilinmesi gerekenler ve alınması gereken tedbirler vatandaşlar tarafından yakından takip ediliyor. Pekala, Zirai don olayı nedir? Kaç derecede zirai don olur, nasıl engellenir? İşte, zirai dona dair tüm detaylar…
ZİRAİ DON OLAYI NEDİR?
Zirai don, hava sıcaklığının bitkilerin ziyan görebileceği düzeylere düşmesiyle meydana gelen, bilhassa ziraî üretimi olumsuz etkileyen meteorolojik bir olaydır. Ekseriyetle ilkbahar ve sonbahar aylarında, geceleri sıcaklıkların ani düşüşüyle ortaya çıkar. Bu durum, eserlerin gelişim periyodunda doku hasarına, randıman kaybına ve hatta bitkilerin büsbütün donarak ölmesine neden olabilir.
Zirai don olayı nedir
Zirai don, bilhassa meyve ağaçları, sebzeler ve çiçek açma periyodundaki bitkiler üzerinde büyük risk oluşturur. Çiftçiler için önemli ekonomik kayıplara yol açabilecek bu olay, tarım bölgelerinde dikkatle takip edilmesi gereken kritik bir tabiat olayıdır.
Kaç derecede zirai don olur
KAÇ DERECEDE ZİRAİ DON OLUR?
Zirai don, hava sıcaklığının sıfırın altına düşmesiyle birlikte bitkilerde doku hasarına yol açan önemli bir tabiat olayıdır. Lakin her don olayı tıpkı şiddette değildir.
Tarım uzmanları, zirai donu sıcaklık derecelerine nazaran üç ana kategoriye ayırır:
- Hafif Don: 0°C ile -2.2°C ortasında gerçekleşir. Çoklukla hassas sebzeler ve çiçek açan bitkiler etkilenir.
- Orta Şiddette Don: -2.2°C ile -4.4°C ortasındadır. Meyve ağaçlarının tomurcukları ve genç filizler ziyan görebilir.
- Şiddetli Don: -4.4°C’nin altındaki sıcaklıklarda görülür. Geniş yapraklı bitkiler, narenciye cinsleri ve birçok zerzevat çeşidi önemli ziyan görür.
Zirai donun tesiri yalnızca sıcaklıkla sonlu değildir; don mühleti, rüzgar durumu, nem oranı ve toprağın ısısı da tesirli faktörlerdendir. Bu nedenle çiftçilerin don riski olan periyotlarda meteorolojik ikazları yakından takip etmesi büyük ehemmiyet taşır.
zirai don nasıl engellenir
ZİRAİ DON NASIL ENGELLENİR?
Zirai don, tarım eserlerine büyük ziyan verebilen ve önemli randıman kayıplarına yol açabilen doğal bir olaydır. Bu nedenle çiftçiler ve üreticiler için zirai donu önleyici teknikler büyük ehemmiyet taşır.
İşte zirai donu engellemek ve tesirlerini azaltmak için kullanılan esas formüller:
1. Meteorolojik Takip ve Erken İhtar Sistemleri
Don riski olan periyotlarda hava durumu iddialarının dikkatle takip edilmesi, üreticilere tedbir alma fırsatı sağlar. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün ikazları bu noktada hayati kıymete sahiptir.
2. Isıtma Sistemleri (Açık Alanlarda)
Bahçelerde ve tarlalarda ateş yakarak yahut ısıtıcı sistemler kullanarak sıcaklık birkaç derece artırılabilir. Bu yol, bilhassa meyve ağaçlarının olduğu alanlarda yaygındır.
zirai don engelleme yöntemleri
3. Hava Sirkülasyonu (Fan Kullanımı)
Yatay hava akımı sağlayan fanlar, soğuk havanın dağılmasını ve sıcak havanın toprağa yakın tutulmasını sağlar. Bu sayede bitkilerde don oluşumu engellenebilir.
4. Sulama (Sprinkler Sistemi)
Don riski öncesinde yapılan gece sulamaları, toprağın ısısını artırarak bitki köklerini korur. Ayrıyeten, üzeri suyla kaplı yapraklarda buz oluşurken etrafa ısı yayarak don ziyanını azaltır.
5. Örtü Kullanımı (Malç ve Don Tülü)
Fideler ve genç bitkiler üzerine örtü örtülerek direkt soğuk hava teması engellenebilir. Bu prosedür küçük alanlarda tesirli bir muhafaza sağlar.
Reklamdır
